Αμέσως μετά το τέλος της τελευταίας εποχής των παγετώνων, πριν από 10.000 χρόνια, το 57% της κατοικήσιμης γης του πλανήτη καλυπτόταν από δάση. Αυτό αντιστοιχούσε σε 6 δισεκατομμύρια εκτάρια. Σήμερα, έχουν απομείνει μόλις 4 δισεκατομμύρια εκτάρια, πράγμα που σημαίνει ότι η γη έχει χάσει το ένα τρίτο των δασών της —μια έκταση διπλάσια από το μέγεθος των Ηνωμένων Πολιτειών.
Όπως αποσαφηνίζεται στην ανάλυση του επιστημονικού παρατηρητηρίου Our World in Data, η καταστροφή αυτή δεν υπήρξε γραμμική. Στην αυγή του 20ού αιώνα σημειώθηκε το σημείο καμπής: η μισή συνολική αποψίλωση στην ιστορία της ανθρωπότητας συνέβη από το 8000 π.Χ. έως το 1900, ενώ η άλλη μισή συντελέστηκε αποκλειστικά κατά τη διάρκεια του τελευταίου αιώνα. Παρά τη δημοφιλή αντίληψη που ενοχοποιεί την αστικοποίηση, οι πόλεις και οι υποδομές καταλαμβάνουν μόλις το 1% της κατοικήσιμης γης. Ο πραγματικός κινητήριος μοχλός της αποψίλωσης υπήρξε η διαρκής επέκταση της γης για γεωργική και κτηνοτροφική χρήση.Η βιομηχανική κτηνοτροφία στο επίκεντρο της οικολογικής κατάρρευσης
Τα γραφήματα και τα δεδομένα του Our World in Data αποκαλύπτουν μια αμείλικτη αλήθεια για το διατροφικό μας σύστημα. Σήμερα, το 45% της γης που κάποτε καλυπτόταν από δάση, θάμνους και λιβάδια χρησιμοποιείται για τη γεωργία. Από αυτό το ποσοστό, το 80% διατίθεται αποκλειστικά για την κτηνοτροφία (βοσκότοποι και καλλιέργεια ζωοτροφών), ενώ μόλις το 20% προορίζεται για καλλιέργειες που τρέφουν απευθείας τους ανθρώπους. Η παραγωγική αλυσίδα καταβροχθίζει τη βιοποικιλότητα, μετατρέποντας παρθένα οικοσυστήματα σε βοσκοτόπους και εκτάσεις εντατικής παραγωγής ζωοτροφών. Ωστόσο, η τάση αυτή δείχνει σημάδια επιβράδυνσης. Η ανθρωπότητα ξεπέρασε την «κορύφωση της αποψίλωσης» (peak deforestation) στη δεκαετία του 1980. Από το 1961 έως σήμερα, η γεωργική γη αυξήθηκε κατά μόλις 7%, την ίδια στιγμή που ο παγκόσμιος πληθυσμός υπερδιπλασιάστηκε από 3,1 σε 8 δισεκατομμύρια, υποδιπλασιάζοντας την απαιτούμενη γεωργική έκταση ανά άτομο. Η μετάβαση σε μια φυτοφαγική διατροφή και η απελευθέρωση της γης από το βάρος της κτηνοτροφίας αποτελεί τον μοναδικό δρόμο για την αποκατάσταση των δασών και την ανάσχεση της κλιματικής κρίσης.
(Πηγή στοιχείων: Our World in Data / Hannah Ritchie & Max Roser)
