![Πρόσφυγες Ροχίνγκια διαμαρτύρονται στο Cox's Bazar, Μπαγκλαντές, 2023 [Md. Jamal / VOA, Public domain, via Wikimedia Commons]](/uploads/media/4444bc68a2fafd001ebc778a37a20826.webp)
Την Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2026, η κυβέρνηση της Μαλαισίας προχώρησε στη βίαιη απέλαση περίπου 1.500 πολιτών από τη Μιανμάρ. Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε στη ναυτική βάση Λουμούτ της πολιτείας Πέρακ, όπου δεκάδες λεωφορεία συνοδευόμενα από ισχυρές δυνάμεις ασφαλείας διοχέτευσαν τους εκτοπισμένους σε δύο πολεμικά πλοία και ένα νοσοκομειακό σκάφος της στρατιωτικής χούντας της Μιανμάρ. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, ανάμεσα στους απελαθέντες περιλαμβάνονται 1.370 άνδρες, 79 γυναίκες, καθώς και 27 ανήλικα παιδιά (20 αγόρια και 7 κορίτσια) ηλικίας από 8 έως 60 ετών.
Η μαζική αυτή επιχείρηση αποτελεί μόνο την πρώτη φάση ενός ευρύτερου διακρατικού σχεδιασμού με τη χούντα της Μιανμάρ για την απέλαση συνολικά 5.000 ανθρώπων. Παρά τους ανυπόστατους ισχυρισμούς του μαλαισιανού Υπουργείου Εσωτερικών περί «εθελοντικού επαναπατρισμού», η Υπάτη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) ξεκαθάρισε ότι δεν συμμετείχε σε καμία διαδικασία ταυτοποίησης, τονίζοντας με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο ότι οι συνθήκες στη Μιανμάρ καθιστούν κάθε επιστροφή ανασφαλή, επικίνδυνη και αδιανόητη.
Στρατιωτικό πραξικόπημα, γενοκτονία και η αρχή της μη επαναπροώθησης
Για να κατανοηθεί το μέγεθος του εγκλήματος, πρέπει να συνυπολογιστεί το πολιτικό πλαίσιο της περιοχής. Από το στρατιωτικό πραξικόπημα του 2021, η Μιανμάρ βρίσκεται σε κατάσταση γενικευμένου εμφυλίου πολέμου, με τη στρατιωτική χούντα του Min Aung Hlaing να διαπράττει συστηματικά εγκλήματα πολέμου, βομβαρδισμούς αμάχων και βίαιες επιστρατεύσεις. Παράλληλα, η μουσουλμανική μειονότητα των Ροχίνγκια υφίσταται συστηματική γενοκτονία από το 2017 —υπόθεση για την οποία το καθεστώς της Μιανμάρ βρίσκεται κατηγορούμενο στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
Στη Μαλαισία βρίσκονται καταγεγραμμένοι περίπου 193.000 πρόσφυγες από τη Μιανμάρ (εκ των οποίων τα δύο τρίτα είναι Ροχίνγκια). Τα τελευταία χρόνια, η κυβέρνηση του Anwar Ibrahim έχει σκληρύνει την αστυνομοκρατική στάση της, τροφοδοτώντας έναν επικίνδυνο θεσμικό ρατσισμό και χρησιμοποιώντας τους πρόσφυγες ως αποδιοπομπαίους τράγους για «οικονομικά βάρη» και «απειλές ασφαλείας».
Αν και η Μαλαισία δεν έχει υπογράψει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, η παράδοση ανθρώπων —ανάμεσά τους αναγνωρισμένοι πρόσφυγες της UNHCR και μέλη διωκόμενων εθνοτικών ομάδων όπως οι Τσιν— στη χούντα παραβιάζει ευθέως τη θεμελιώδη αρχή του Διεθνούς Εθιμικού Δικαίου περί μη επαναπροώθησης (non-refoulement). Όπως καταγγέλλουν οι οργανώσεις Amnesty International Malaysia, Asylum Access και εκπρόσωποι των κοινοτήτων, οι απελαθέντες αντιμετωπίζουν άμεσο κίνδυνο καταναγκαστικής στρατολόγησης, βασανιστηρίων και θανάτου στις γραμμές του μετώπου. Η παράδοση κατατρεγμένων ανθρώπων και παιδιών στα χέρια των βασανιστών τους δεν είναι «διαχείριση συνόρων»· είναι συνέργεια σε κρατικά εγκλήματα.
(Πηγή στοιχείων: Reuters / Hasnoor Hussain, Rozanna Latiff, Jeremy Seng)
